CÔNG BỐ KHOA HỌC CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT BỘT ĐÔNG TRÙNG HẠ THẢO

CÔNG BỐ KHOA HỌC

CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT BỘT ĐÔNG TRÙNG HẠ THẢO

           Sự phát triển của công nghệ sinh học, công nghệ thực phẩm và khoa học dược liệu đã mở ra nhiều hướng ứng dụng mới cho Đông Trùng Hạ Thảo (Cordyceps militaris). Trong số các dạng sản phẩm hiện nay, bột Đông Trùng Hạ Thảo được xem là một dạng nguyên liệu có giá trị nhờ thuận tiện trong bảo quản, vận chuyển, phối trộn và ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thực phẩm, thực phẩm bổ sung, đồ uống dinh dưỡng và nghiên cứu phát triển sản phẩm. Tuy nhiên, để tạo ra bột Đông Trùng Hạ Thảo có chất lượng ổn định, không chỉ cần nguồn nguyên liệu đạt chuẩn mà còn đòi hỏi một quy trình công nghệ được thiết kế và kiểm soát chặt chẽ ở mọi công đoạn.

          Các nghiên cứu cho thấy Cordyceps militaris chứa nhiều nhóm hợp chất có hoạt tính sinh học như cordycepin, adenosine, polysaccharide, ergosterol, peptide, axit amin, polyphenol, vitamin và các nguyên tố vi lượng. Thành phần và hàm lượng của các hợp chất này chịu ảnh hưởng bởi giống nấm, điều kiện nuôi trồng, thời điểm thu hoạch, phương pháp làm khô, kỹ thuật nghiền và điều kiện bảo quản. Vì vậy, công nghệ sản xuất bột không chỉ nhằm tạo ra kích thước hạt phù hợp mà còn hướng tới mục tiêu duy trì tối đa chất lượng hóa học và sinh học của nguyên liệu.

          Quy trình sản xuất bột Đông Trùng Hạ Thảo thường bắt đầu từ việc lựa chọn nguyên liệu đạt tiêu chuẩn về hình thái, độ sạch và độ ẩm. Sau thu hoạch, nguyên liệu được làm khô bằng các phương pháp thích hợp như sấy lạnh, sấy chân không hoặc đông khô nhằm hạn chế sự suy giảm của các hợp chất nhạy cảm với nhiệt. Tiếp theo là công đoạn nghiền, rây phân loại và đồng nhất kích thước hạt để tạo ra sản phẩm có tính ổn định và thuận lợi cho các bước phối chế hoặc đóng gói. Mỗi công đoạn đều cần được kiểm soát nhằm hạn chế tổn thất hoạt chất và duy trì chất lượng cảm quan của sản phẩm.

         Trong quá trình nghiên cứu và phát triển, nhiều công nghệ nghiền hiện đại như nghiền siêu mịn, nghiền trong môi trường nhiệt độ thấp và các kỹ thuật xử lý vật liệu tiên tiến đã được ứng dụng nhằm tăng diện tích bề mặt của bột, cải thiện khả năng phân tán và hỗ trợ quá trình chiết xuất hoặc phối trộn ở các công đoạn tiếp theo. Tuy nhiên, việc lựa chọn công nghệ cần dựa trên đặc điểm của nguyên liệu và mục tiêu sử dụng, đồng thời phải đánh giá đầy đủ ảnh hưởng của quá trình chế biến đến thành phần hóa học của sản phẩm.

        Chất lượng của bột Đông Trùng Hạ Thảo được đánh giá thông qua nhiều chỉ tiêu như độ ẩm, kích thước hạt, khả năng phân tán, thành phần hóa học, hàm lượng các hợp chất đặc trưng và các chỉ tiêu an toàn. Các kỹ thuật phân tích hiện đại như HPLC, LC–MS/MS, GC–MS, FTIR cùng các phương pháp hóa lý tiêu chuẩn được sử dụng để xác định thành phần hoạt chất, hỗ trợ kiểm soát chất lượng và xây dựng quy trình chuẩn hóa. Đây là nền tảng quan trọng để bảo đảm tính đồng nhất giữa các lô sản xuất và nâng cao độ tin cậy của sản phẩm.

       Bên cạnh công nghệ chế biến, điều kiện bảo quản cũng có vai trò quan trọng đối với độ ổn định của bột Đông Trùng Hạ Thảo. Độ ẩm, nhiệt độ, ánh sáng và oxy có thể ảnh hưởng đến chất lượng nguyên liệu trong quá trình lưu trữ. Do đó, việc lựa chọn bao bì phù hợp và xây dựng quy trình bảo quản khoa học góp phần duy trì chất lượng của sản phẩm trong suốt thời gian sử dụng.

        Nhằm góp phần phát triển công nghệ sản xuất theo hướng hiện đại, Trung tâm Nghiên cứu Hoạt chất Sinh học và Đông Trùng Hạ Thảo KIMSOHA đang triển khai các nghiên cứu về tiêu chuẩn hóa nguyên liệu, công nghệ làm khô, nghiền, phân tích thành phần hóa học và kiểm soát chất lượng bột Đông Trùng Hạ Thảo. Các nghiên cứu được thực hiện theo định hướng Evidence-Based Medicine (EBM), kết hợp với các nguyên tắc Quality by Design (QbD) và Good Manufacturing Practice (GMP) nhằm xây dựng quy trình có tính tái lập cao, đáp ứng yêu cầu của nghiên cứu, sản xuất và phát triển sản phẩm.

        Việc phát triển công nghệ sản xuất bột Đông Trùng Hạ Thảo không chỉ góp phần nâng cao giá trị của nguồn nguyên liệu mà còn tạo nền tảng cho việc phát triển các dòng sản phẩm chất lượng cao dựa trên cơ sở khoa học, phục vụ nhu cầu nghiên cứu, ứng dụng và đổi mới công nghệ trong lĩnh vực dược liệu và thực phẩm.

Thông tin về các công trình nghiên cứu và công bố khoa học được cập nhật tại nongtraidongtrunghathao.com.

Trung tâm Nghiên cứu Hoạt chất Sinh học và Đông Trùng Hạ Thảo KIMSOHA